Home » Featured, Featured @ en, Tin Cộng Đồng, Tin Utah, ĐỜI SỐNG

Hoàng Ngọc Nguyên : CHỊ DUYÊN

23 February 2021 246 views No Comment

Hoàng Ngọc Nguyên


Chắc chắn chị em mình phải nói chuyện ít nhất một lần cuối.

            Chưa bao giờ Chó có một nỗi bàng hoàng, xúc động mênh mông như khi được tin chị đột ngột ra đi. Hơn mười năm trước, Chó đã qua Pháp để tiễn đưa Út, hiểu rằng kết cuộc này không bất ngờ đối với em và đối với anh chị em chúng ta. Chó đã bay ngay xuống San Jose trước hung tín về anh Sim dĩ nhiên chẳng chứng kiến được phút cuối cùng của anh. Nhưng trước đó, chúng ta đã thay phiên nhau đến với anh, trong tâm trạng tuyệt vọng không nói nên lời.

Chị lớn hơn anh Sim 81 tuổi cách đây hai năm và Út vắn số, nhưng giữa lúc Chó và Phương vẫn chia sẻ với nhau nỗi mừng cho chị mỗi khi được gặp chị, hay nói chuyện với chị qua điện thoại để nghe chị kể về huyết áp (140-150/80-85) hay tiểu đường (A1c 6.2), thì câu chuyện đại dịch xảy ra như một định mệnh, một sự sắp xếp nhầm lẫn ngoài khả năng hiểu biết, kiểm soát của chúng ta. Chó chỉ nói chuyện với chị một lần khi chị còn nằm tại nhà. Và hai đứa Chó và Phương cứ nghĩ rồi chị sẽ lướt qua khỏi. Chị cũng tin như thế, huống gì Chó! Như thế mà…

Chó nay trí nhớ đã hao hụt nhiều. Tên nhiều người, tựa nhiều bài hát, danh tính của nhiều nhà văn, nhà báo, nhạc sĩ, ca sĩ, tài tử… nhiều khi không nhớ được. Về mặt này đương nhiên Chó thua chị cho dù chị hơn Chó đến 10 tuổi. Chị giống mạ ở chỗ đó. Chuyện gì cũng nhớ. Thế nhưng có những chuyện phải nhớ thì không quên được.

Lúc Chó mới sinh ra chưa được bao lâu, ba bị Việt Minh bắt đi vào chiến khu, để lại mạ một mình nuôi năm con. Trong khi mạ quá bận rộn vì sinh kế, làm việc trong nhà thương cho ông ngoại, chị một mình phải lo cho bốn đứa em, nhưng chủ yếu cho Chó. Chị vẫn nói với Bồ Câu: Cậu Chó được như vậy là nhờ má mớm cho ăn từ hồi nhỏ. Câu nói đó ít nhất đúng phần sau. Chó được chị mớm ăn từ hồi nhỏ, nên cũng từ nhỏ đã nổi tiếng móm. Và chị còn chưa nói hết. Tắm rửa cho Chó, giặt áo quần, Chó đều nhờ chị. Hồi đó, chưa đến 1 tuổi, làm sao làm việc nhà giỏi như bây giờ!

Nếu ngày nay Chó còn thích hát, còn nhớ những bài hát thời kháng chiến, rồi sau này  thời sau chiến tranh, Pháp đã rút, ba đã về và gia đình mình dọn vào Saigon, chui rúc vào xóm Nguyễn Tấn Nghiệm… tất cả đều bắt đầu từ chị – mặc dù anh Sim cũng từng dạy anh Ổi và Chó  hát, ngồi trên giường hai tầng. Những bài hát thời đó nhờ chị đã ăn sâu vào đầu: Nương Chiều, Nhớ Người Thương Binh, Người Về, Quê Nghèo, Bà Mẹ Quê, Vợ Chồng Quê, Tình Hoài Hương… (Phạm Duy), Giọt Mưa Thu, Buồn Tàn Thu (Đặng Thế Phong), Đêm Đông (Nguyễn Văn Thương), Quê Hương, Ngày Về (Hoàng Giác), Bến Xuân, Sông Lô, Suối Mơ (Văn Cao), Biệt Ly (Doãn Mẫn), Cô Láng Giềng (Hoàng Quý), Dư Âm (Nguyễn Văn Tý), Sầu Vương Biên Giới (Hoàng Thi Thơ), Bến Cũ (Anh Việt), Em Tôi (Lê Trạch Lựu), Người Em Nhỏ (Nguyễn Hiền) …  Âm nhạc thời đó đã làm nên con người của thời đó. Con người đang chịu những nỗi đau của gia đình, của xã hội, của đất nước, và đang tìm đến nhau trong một thời loạn lạc cùng cực như thế. Nhờ Chị mà Chó đã thành con người của thời cuộc, con người của văn hóa dân tộc. lớn lên từ Nhị Thập Tứ Hiếu, Chinh Phụ Ngâm, Kim Vân Kiều, Trê Cóc, Lục Súc Tranh Công: Trong bạn bè lứa tuổi của Chó, chẳng có mấy đứa có thể biết nhiều bài hát như thế. Và rất ít đứa hiểu rằng sống với nhạc dân tộc chính là sự xác định rõ ràng nguồn gốc, nhân dạng của mình.

Có lẽ chị trưởng thành như thế cũng là nhờ âm hưởng của mạ. Mạ đã bao nhiêu năm xa ba, cũng chỉ tồn tại qua những bài hát nhung nhớ như Hòn Vọng Phu, Lời Hẹn Xưa, Thiếu Phụ Nam Xương… Chó vẫn nhớ mãi đám cưới của chị năm 1958 đặc biệt có phần ca hát, anh Cao Cự Phúc, tức nhạc sĩ Hoàng Nguyên, lên hát bài Tình Anh Lính Chiến của Lam Phương. Ngẫm nghĩ lại, chị có thể tự hào có nhiều điểm giống mạ nhất – ngay cả sự gần gũi của chị với sách báo. Đó là cách chị sống đơn chiếc, cách ly với bên ngoài mà vẫn biết và hiểu chuyện gì đang xảy ra chung quanh. Chị vẫn gọi điện thoại: Chó! Bài tuần này của Chó chị đọc rồi nghe!

Chị và anh Sim là người duy nhất trong anh chị em chúng ta sống với đầy đủ ý nghĩa trong tất cả các giai đoạn lịch sử đổi đời của đất nước, từ năm chị sinh ra 1936 là thời còn Pháp thuộc (i), đến thời kháng chiến của Việt Minh chín năm 1946-1953 (ii), sau đó đất nước chia cắt và gia đình “Về Miền Nam”, di chuyển vào Saigon dưới thời Tổng thống Ngô Đình Diệm. Ông Diệm bị lật đổ mới có Nguyễn Hữu Châu, mượn tên thầy Thích Tâm Châu (iii). Sau 1960 miền nam lại rơi vào tai họa “chiến tranh giải phóng” 15 năm của Việt Cộng (iv) mà kết quả cuối cùng sau năm 1975 là hơn 20 triệu dân miền nam nhờ đó mới biết được “ăn cơm còn độn khoai mì” (v). Đã muộn nhưng vẫn chưa muộn vì gia đình chị cũng sớm đi Mỹ (vi). Bởi thế cuộc sống của chị trải qua bao nhiêu khó khăn liên tiếp vì những biến chuyển thời cuộc có tính đổi đời. Những thử thách đó đã làm cho chị thực sự lớn hơn về mặt ý thức sự nhỏ bé của con người.

Thử thách lớn nhất và cũng là mất mát “vô thường” nhất là anh Cầm đột ngột ra đi. Qua đó mới nổi bật lên sự bù đắp của sáu đứa đem đến những niềm vui an ủi cho chị 30 năm qua.

Và nay chị cũng đột ngột ra đi. Sinh ký tử qui. Mất mát đương nhiên là lớn bởi vì có mấy ai muốn về. Nhưng có thể mong đợi được chăng những gì chị sẽ tìm được cũng không nhỏ. Như có dịp hát Ngày Xưa Hoàng Thị riêng cho anh Cầm nghe! Đi quanh tìm hoài. Ai mang bụi đỏ đi rồi.

Thôi thì thôi, chỉ là phù vân. Thôi thì thôi nhé, có ngần ấy thôi!  Thế nào đi nữa, khoảng trống chị để lại cho những người ở lại chắc chắn không bao giờ lấp đầy được.

Đó chính là nỗi bàng hoàng sâu đậm nhất cho mọi người hôm nay.

HOÀNG NGỌC NGUYÊN

Leave your response!

Add your comment below, or trackback from your own site. You can also subscribe to these comments via RSS.

Be nice. Keep it clean. Stay on topic. No spam.

You can use these tags:
<a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>

This is a Gravatar-enabled weblog. To get your own globally-recognized-avatar, please register at Gravatar.